Δέκα χρόνια μετά την απόφαση του Ηνωμένου Βασιλείου να αποχωρήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση, μια νέα μεγάλη δημοσκόπηση δείχνει ότι σχεδόν ο μισός πληθυσμός της χώρας επιθυμεί τη διεξαγωγή ενός δεύτερου δημοψηφίσματος.
Ανάμεσά τους βρίσκεται μάλιστα το ένα πέμπτο των ψηφοφόρων του κόμματος Reform και το ένα τέταρτο όσων είχαν ψηφίσει υπέρ του Brexit το 2016.
Η έρευνα, που διεξήχθη από την εταιρεία δημοσκοπήσεων Ipsos, το King’s College του Λονδίνου και τη δεξαμενή σκέψης «UK in a Changing Europe», δείχνει πως το 48% των ερωτηθέντων τάσσεται πλέον υπέρ ενός νέου δημοψηφίσματος, έναντι μόλις 27% που αντιτίθεται.
Ταυτόχρονα, σχεδόν οι μισοί Βρετανοί είναι ανοιχτοί σε στενότερες σχέσεις με την ΕΕ, ενώ το 60% επιθυμεί μεγαλύτερη συνεργασία σε θέματα άμυνας.
Η γενικότερη απογοήτευση είναι εμφανής, καθώς ο αριθμός όσων θεωρούν ότι το Brexit εξελίσσεται χειρότερα από ό,τι περίμεναν έχει σχεδόν διπλασιαστεί μέσα σε μία πενταετία, αγγίζοντας σήμερα το 48% (από 27% το 2021). Το ποσοστό αυτό ξεπερνά πλέον όσους πιστεύουν ότι τα πράγματα πηγαίνουν εξίσου καλά ή καλύτερα από το αναμενόμενο.
Αλλαγή στάσης καταγράφεται και απέναντι στην ίδια την ιστορική ψηφοφορία. Ενώ το 2016 τα δύο τρίτα των πολιτών θεωρούσαν σωστή την απόφαση του Ντέιβιντ Κάμερον να προκηρύξει το δημοψήφισμα, το ποσοστό αυτό έχει πέσει σήμερα στο 43%. Αντίστροφα, όσοι εκτιμούν ότι επρόκειτο για λάθος απόφαση αυξήθηκαν από το 24% στο 38%.
Σε πολιτικό επίπεδο, η έρευνα δείχνει ότι η υπόσχεση για μια νέα κάλπη θα μπορούσε να αποφέρει σημαντικά οφέλη στο Εργατικό Κόμμα. Αν οι Εργατικοί πρότειναν ένα νέο δημοψήφισμα, το ποσοστό όσων θα σκέφτονταν να τους ψηφίσουν στις επόμενες εκλογές θα εκτοξευόταν από το 31% στο 45%. Αντίθετα, αν το κόμμα πρότεινε απλώς τη διατήρηση της σημερινής κατάστασης, το αντίστοιχο ποσοστό θα έμενε στο 27%.
Ωστόσο, ο διευθυντής ερευνών της Ipsos, Κίραν Πέντλεϊ, εξηγεί ότι η στάση των Βρετανών παραμένει περίπλοκη. Αν και υπάρχει σαφής διάθεση για εμπορική σύγκλιση, τα επιχειρήματα περί εθνικής κυριαρχίας, ειδικά σε ό,τι αφορά τη μετανάστευση, συνεχίζουν να επηρεάζουν καθοριστικά την κοινή γνώμη.
Είναι χαρακτηριστικό ότι, ενώ το 53% θα στήριζε την επιστροφή στην ελεύθερη μετακίνηση με αντάλλαγμα την πρόσβαση στην ενιαία ευρωπαϊκή αγορά, τα δεδομένα αλλάζουν όταν το ερώτημα επικεντρώνεται στην κυριαρχία. Εκεί, το 52% προτιμά τον απόλυτο έλεγχο των συνόρων και μια πιο περιορισμένη σχέση με την ΕΕ, έναντι 38% που υποστηρίζει το αντίθετο.
Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Άναντ Μένον, διευθυντής του «UK in a Changing Europe», η έρευνα αποδεικνύει ότι «δεν υπάρχει εύκολη επιλογή όσον αφορά τη σχέση με την ΕΕ», αφού κάθε πιθανό σενάριο απαιτεί ξεκάθαρους συμβιβασμούς.
Από την πλευρά του, ο καθηγητής του King’s College, Μπόμπι Ντάφι, σημειώνει ότι παρά τη μεταστροφή, οι απόψεις αλλάζουν με εξαιρετικά αργούς ρυθμούς. «Με αυτούς τους ρυθμούς, θα περάσουν πολλά χρόνια ακόμα μέχρι να φτάσουμε σε ένα ξεκάθαρο αίτημα για αλλαγή», προσθέτει.
Την ίδια στιγμή, ρεπορτάζ της εφημερίδας Independent αποκάλυψε ότι οι Βρυξέλλες θα μπορούσαν να προσφέρουν μια διαδικασία «εξπρές» στο Ηνωμένο Βασίλειο, διαψεύδοντας τις φήμες που ήθελαν τη χώρα να μπαίνει στο τέλος της ουράς αν αποφάσιζε να αναστρέψει το Brexit.
Ο Σάντρο Γκόζι, πρόεδρος της ευρωπαϊκής αντιπροσωπείας στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση ΕΕ-Ηνωμένου Βασιλείου, υπογράμμισε ότι ένα βρετανικό αίτημα επανένταξης θα αντιμετωπιζόταν ως «μεγάλη νίκη για το ευρωπαϊκό εγχείρημα», ξεκαθαρίζοντας ότι θα βρεθεί τρόπος για γρήγορη ενσωμάτωση.
Πηγές από τις Βρυξέλλες επιβεβαίωσαν μάλιστα ότι η επιστροφή του Λονδίνου θα γινόταν πολύ πιο γρήγορα σε σχέση με άλλες υποψήφιες χώρες, χάρη στην ήδη υπάρχουσα εναρμόνισή του με τους ευρωπαϊκούς κανόνες.
Σημειώνεται ότι η δημοσκόπηση πραγματοποιήθηκε σε δείγμα 2.245 ενηλίκων, μεταξύ 15 και 20 Μαΐου φέτος.
