Κάθε άλλο παρά τυπική αποδείχθηκε η επίσκεψη του προέδρου της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, στο Λονδίνο. Αμέσως μετά την ολοκλήρωση των χθεσινών επαφών του με τον Βρετανό πρωθυπουργό και τον Βασιλιά, ο Ουκρανός ηγέτης επέλεξε να περάσει στην αντεπίθεση κατά του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, παραχωρώντας δύο εκρηκτικές συνεντεύξεις.
Ενώ στο προσκήνιο η ρήξη είναι πλέον εμφανής, στο παρασκήνιο οι σχέσεις Ουκρανίας και Ηνωμένων Πολιτειών έχουν επιδεινωθεί ακόμη περισσότερο, οδηγώντας τη συμμαχία των δύο χωρών σε πρωτοφανή κρίση.
Στον πυρήνα της σύγκρουσης βρίσκεται η απόφαση της Ουάσιγκτον να κόψει την πρόσβαση του ουκρανικού στρατού στις δορυφορικές επικοινωνίες του Starshield (της έκδοσης στρατιωτικών προδιαγραφών του δικτύου Starlink του Έλον Μασκ), σε συνδυασμό με ενδείξεις ότι οι ΗΠΑ περιορίζουν πλέον και την παροχή κρίσιμων πληροφοριών προς το Κίεβο.
«Άνθρωποι θα πεθάνουν»
Μιλώντας χθες το βράδυ στην εκπομπή Piers Morgan Uncensored, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου, προειδοποιώντας ότι Ουκρανοί «άνθρωποι θα πεθάνουν» εξαιτίας της διακοπής πρόσβασης στο Starshield. Χαρακτήρισε την απόφαση αυτή —μαζί με τον περιορισμό στη ροή αμερικανικών πληροφοριών— ως «προδοσία», εξαπολύοντας ευθεία επίθεση στον Ντόναλντ Τραμπ: «Αυτή δεν είναι η σωστή πλευρά της ιστορίας», δήλωσε χαρακτηριστικά στον Πιρς Μόργκαν.
Από την πλευρά του, ο Έλον Μασκ έσπευσε να αποποιηθεί την ευθύνη, ξεκαθαρίζοντας ότι η εντολή δεν προήλθε από τον ίδιο, αλλά απευθείας από τον Λευκό Οίκο:
«Τα συστήματα Starshield ανήκουν και ελέγχονται από την κυβέρνηση των ΗΠΑ. Οποιοιδήποτε περιορισμοί στην ταχύτητα ή στη χρήση αποφασίζονται από τον αμερικανικό στρατό και, σε τελική ανάλυση, από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ [Τραμπ]».
Πετρέλαιο, ενεργειακές υποδομές και «αυταρχικοί ηγέτες»
Παράλληλα, σε δεύτερη συνέντευξή του στους Financial Times, ο Ζελένσκι σκλήρυνε ακόμη περισσότερο τη ρητορική του, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός πρόεδρος τρέφει συμπάθεια προς τους αυταρχικούς ηγέτες και τους «ισχυρούς άνδρες» που παραμένουν στην εξουσία επί δεκαετίες.
Η οργή του Κιέβου τροφοδοτείται και από τις ραγδαίες εξελίξεις των τελευταίων ημερών στο οικονομικό και διπλωματικό πεδίο:
Η συμφωνία ΗΠΑ – Ρωσίας για το ντίζελ: Τις τελευταίες ημέρες επετεύχθη αμερικανορωσική συμφωνία για την αποδέσμευση μεγαλύτερων ποσοτήτων ντίζελ στην ελεύθερη αγορά. Η κίνηση αυτή πυροδότησε σφοδρές κατηγορίες ότι ο πρόεδρος Τραμπ επέλεξε να χρηματοδοτήσει την πολεμική μηχανή του προέδρου Πούτιν με αντάλλαγμα εσωτερικά πολιτικά και οικονομικά οφέλη στις ΗΠΑ.
Οι πιέσεις για αντικατάσταση του Ζελένσκι: Ο Τραμπ κάλεσε την Ουκρανία να αντικαταστήσει τον Ζελένσκι στην προεδρία της χώρας, με αφορμή την άρνηση του Ουκρανού ηγέτη να συναινέσει σε κατάπαυση του πυρός όσον αφορά τα πλήγματα σε ενεργειακές εγκαταστάσεις. Ο Αμερικανός πρόεδρος, ωστόσο, παρέλειψε φυσικά να αναφέρει ότι και η ίδια η Ρωσία έχει αρνηθεί να σταματήσει τους βομβαρδισμούς εναντίον ενεργειακών υποδομών.
Οι «γέφυρες» του Μπέρναμ
Το διπλωματικό ξέσπασμα του Ζελένσκι σημειώθηκε μόλις λίγες ώρες αφότου ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπέρναμ (Burnham) δήλωσε ενώπιον της Βουλής των Κοινοτήτων ότι επιθυμεί να «αποκαταστήσει τις γέφυρες» μεταξύ Τραμπ και Ζελένσκι, «ούτως ώστε να επιστρέψει η [αμερικανική] υποστήριξη» προς την Ουκρανία.
Είναι σαφές ότι η βρετανική προσπάθεια διαμεσολάβησης δεν ξεκίνησε με τους καλύτερους οιωνούς. Το έργο του Λονδίνου αναμένεται μάλιστα να γίνει ακόμη πιο δύσκολο μετά την αναπόφευκτη απάντηση του Τραμπ εντός της ημέρας — είτε μέσω ανάρτησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είτε την επόμενη φορά που θα βρεθεί μπροστά σε τηλεοπτική κάμερα.
Ο Μπέρναμ επιθυμεί, πάνω απ’ όλα, να είναι ένας πρωθυπουργός επικεντρωμένος στα εσωτερικά ζητήματα της χώρας του. Υπάρχουν ωστόσο ενδείξεις ότι αρχίζει πλέον να αντιλαμβάνεται τη βαρύτητα του ρόλου του στις διεθνείς υποθέσεις, καθώς και την ανάγκη να αφιερώσει περισσότερο χρόνο στη διπλωματία. Η προσπάθεια να πείσει τον Ντόναλντ Τραμπ να υπαναχωρήσει από την ολοφάνερη προτίμησή του προς τη Ρωσία θα αποτελέσει, αναμφίβολα, τη μεγαλύτερη δοκιμασία από όλες.
