Ο Βρετανός πρωθυπουργός, Κιρ Στάρμερ, προχωρά σε στρατηγική αναπροσαρμογή, σχεδιάζοντας να καταστήσει το Brexit τη βασική διαχωριστική γραμμή στις επόμενες γενικές εκλογές, σε μια προσπάθεια της κυβέρνησης να επαναπατρίσει τους ψηφοφόρους που χάθηκαν προς το Reform UK.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Independent, μετά τη δέσμευση του πρωθυπουργού για «επανεκκίνηση» των σχέσεων και στενότερη ευθυγράμμιση με την ΕΕ, έπειτα από χρόνια τεταμένων σχέσεων υπό τους Τόρις, οι Εργατικοί πιστεύουν ότι είναι το μοναδικό κόμμα με θέση για το Brexit που αντικατοπτρίζει την πραγματική βούληση των πολιτών.
Δέκα χρόνια μετά το δημοψήφισμα, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν σταθερά ότι η πλειοψηφία των ψηφοφόρων θεωρεί πως το Brexit δεν λειτουργεί και επιθυμεί στενότερους δεσμούς με το μπλοκ. Ωστόσο, η πλειοψηφία φαίνεται να πιστεύει ότι η πλήρης επανένταξη δεν θα πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα για την κυβέρνηση.
Έχοντας ήδη υιοθετήσει αυστηρότερη στάση στο μεταναστευτικό και τις παράνομες διελεύσεις στη Μάγχη, η κυβέρνηση θεωρεί ότι οι σχέσεις με την ΕΕ είναι το πεδίο όπου μπορεί να χαράξει σαφή διαχωριστική γραμμή με την αντιπολίτευση. Κυβερνητικές πηγές ανέφεραν στον Independent ότι οι ομάδες στρατηγικής του κόμματος σχεδιάζουν να παρουσιάσουν τον Νάιτζελ Φάρατζ ως έναν «ιδεολογικό ζηλωτή», ο οποίος βάζει τις αντιευρωπαϊκές του πεποιθήσεις πάνω από εμπορικές συμφωνίες που θα ωφελούσαν τη βρετανική οικονομία.
«Ο Φάρατζ στην πραγματικότητα δεν θέλει να μιλάει πια για το Brexit, επειδή ξέρει ότι το εγχείρημά του απέτυχε», σχολίασε πηγή, υπογραμμίζοντας τον αρνητικό αντίκτυπο της εξόδου από την ΕΕ στην οικονομία.
Η κυβέρνηση στοχεύει να ολοκληρώσει τη συμφωνία SPS (υγειονομικοί και φυτοϋγειονομικοί έλεγχοι) με την ΕΕ μέχρι το καλοκαίρι. Η συμφωνία αυτή θα καταργήσει τα περισσότερα υγειονομικά πιστοποιητικά και τους τακτικούς ελέγχους στα σύνορα για τρόφιμα και αγροτικά προϊόντα.
Η κυβέρνηση ελπίζει ότι αυτό θα δώσει στις επιχειρήσεις μια σημαντική «περίοδο χάριτος» πριν η συμφωνία τεθεί σε πλήρη ισχύ ενόψει των εκλογών του 2029.
«Θέλουμε να δώσουμε μια πραγματική πολιτική μάχη γι’ αυτό», δήλωσε κυβερνητική πηγή, προσθέτοντας ότι οι Εργατικοί μπορούν να αναδείξουν πως το Reform και οι Τόρις προτάσσουν την ιδεολογική τους αντίθεση στην ΕΕ εις βάρος «αυτού που πραγματικά θέλουν οι ψηφοφόροι και των συμφερόντων της οικονομίας».
Μάλιστα, αν η συμφωνία SPS τεθεί σε λειτουργία πριν τις εκλογές, οι Εργατικοί θα υποστηρίξουν ότι μια κυβέρνηση υπό τον Φάρατζ θα «ξήλωνε» την πρόοδο, επαναφέροντας εμπορικά εμπόδια.
Στις εκλογές του 2024, οι Εργατικοί απέφυγαν το θέμα του Brexit για να μην ξύσουν παλιές πληγές, μια στρατηγική που επικρίθηκε παρά τη σαρωτική τους νίκη. Τώρα, ο εκλογικός αναλυτής Σερ Τζον Κέρτις προειδοποιεί ότι η ανοιχτή προώθηση στενότερων δεσμών ενέχει ρίσκα, καθώς οι ψηφοφόροι μπορεί να ανησυχήσουν για τα ανταλλάγματα, όπως η αποδοχή ευρωπαϊκών νόμων.
«Όλοι θέλουν να απαλλαγούν από τους τελωνειακούς ελέγχους… αλλά φυσικά, δεν πρόκειται να το λάβουμε αυτό δωρεάν», δήλωσε ο Κέρτις στον Independent. Πρόσθεσε ότι οι Εργατικοί θα πρέπει να πείσουν την πλειοψηφία των υποστηρικτών τους ότι είναι καλή ιδέα, κάτι που απαιτεί επιχειρηματολογία την οποία μέχρι τώρα απέφευγαν.
Δημοσκόπηση της YouGov από τον Ιούλιο του 2025 δείχνει ότι το 61% των Βρετανών θεωρεί το Brexit περισσότερο αποτυχία παρά επιτυχία, ενώ σχεδόν τα δύο τρίτα (65%) επιθυμούν στενότερη σχέση με την ΕΕ.
Παρόλο που το 56% θα υποστήριζε την επιστροφή στην ΕΕ, το 44% θεωρεί ότι η προσπάθεια επανένταξης θα ήταν λανθασμένη προτεραιότητα αυτή τη στιγμή, έναντι 37% που πιστεύει το αντίθετο.
Η Ναόμι Σμιθ, διευθύνουσα σύμβουλος της φιλοευρωπαϊκής οργάνωσης Best for Britain, τόνισε ότι ενώ η υποστήριξη για τελωνειακή ένωση ή ενιαία αγορά δεν είναι ακόμα πλειοψηφική, οι στάσεις αλλάζουν γρήγορα.
«Καθώς η Ουκρανία υπερασπίζεται την Ευρώπη, οι ΗΠΑ του Τραμπ αποδεικνύονται αναξιόπιστος σύμμαχος και η κρίση ακρίβειας βαθαίνει, περισσότεροι Βρετανοί βλέπουν τους Ευρωπαίους γείτονες ως απαραίτητους εταίρους», σημείωσε.
Η κυβέρνηση σχεδιάζει επικοινωνιακές δράσεις τους επόμενους μήνες για να καταδείξει τις επιπτώσεις της συμφωνίας του Μπόρις Τζόνσον στις μικρές επιχειρήσεις. Παράδειγμα αποτελεί η καμπάνια «σώστε τα φυτώριά μας», που θα αναδείξει πώς τα εμπορικά εμπόδια στα φυτά έχουν γονατίσει τον κλάδο, κάτι που η συμφωνία SPS θα μπορούσε να διορθώσει.
Επιπλέον, οι υπουργοί εξετάζουν συνεργασίες με την ΕΕ σε τομείς όπως οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και ο χάλυβας, καθώς και ένα πρόγραμμα κινητικότητας νέων που θα επιτρέπει σε χιλιάδες Βρετανούς και Ευρωπαίους να ζουν και να εργάζονται εκατέρωθεν.
Η νέα αυτή ώθηση έρχεται εν μέσω αυξανόμενης ανησυχίας για την πορεία της κυβέρνησης, με τα ποσοστά αποδοχής να καταρρέουν και την οικονομία να ασθμαίνει, ενώ το κόμμα χάνει συνεχώς ψήφους προς το Reform UK, το οποίο προηγείται πλέον κατά περίπου 10 μονάδες.
