Η υπουργός εσωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου, Σαμπάνα Μαχμούντ, πρόκειται να ανακοινώσει εκτεταμένες μεταρρυθμίσεις στο μεταναστευτικό, σε μία προσπάθεια να αυξήσει τις απελάσεις παράνομων μεταναστών και να αντιμετωπίσει ένα ζήτημα που απασχολεί έντονα την κοινή γνώμη.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η Μαχμούντ εξετάζει αλλαγές στους νόμους σε μια προσπάθεια να σταματήσει τις «αδικαιολόγητες προσπάθειες καθυστέρησης ή ακύρωσης απελάσεων».
Οι ανακοινώσεις, που θα γίνουν τη Δευτέρα και χαρακτηρίζονται από το υπουργείο εσωτερικών ως οι «πιο σαρωτικές μεταρρυθμίσεις για την αντιμετώπιση της παράνομης μετανάστευσης στη σύγχρονη εποχή», θα περιλαμβάνουν επίσης μέτρα που βασίζονται στο «μοντέλο της Δανίας».
Η κεντροαριστερή κυβέρνηση των Σοσιαλδημοκρατών στη Δανία εφαρμόζει μια σκληρή πολιτική ασύλου, η οποία επιτυγχάνει την απέλαση του 95% όσων η αίτησή τους απορρίπτεται, ποσοστό κατά πολύ υψηλότερο από το βρετανικό. Ως αποτέλεσμα, τον Μάιο του 2025, η Δανία κατέγραψε τον χαμηλότερο αριθμό αιτήσεων ασύλου των τελευταίων 40 ετών.
Το «μοντέλο της Δανίας»
Μια αντιπροσωπεία ανώτερων αξιωματούχων του βρετανικού υπουργείου εσωτερικών ταξίδεψε στην Κοπεγχάγη τον περασμένο μήνα για να μελετήσει τις δανικές πολιτικές. Αυτές περιλαμβάνουν:
Αυστηρούς περιορισμούς στην οικογενειακή επανένωση: Οι πρόσφυγες και οι σύζυγοί τους πρέπει να είναι 24 ετών και άνω για να υποβάλουν αίτηση. Ο σύντροφος που έρχεται στη χώρα πρέπει να καταβάλει εγγύηση και αμφότεροι πρέπει να περάσουν τεστ γλώσσας.
Προσωρινή διαμονή: Οι περισσότεροι πρόσφυγες λαμβάνουν μόνο προσωρινή άδεια παραμονής.
Πολιτική «μηδενικών προσφύγων»: Η Δανία αποθαρρύνει ενεργά τους ανθρώπους από το να έρθουν στη χώρα για να ζητήσουν άσυλο.
Νόμος για τις «παράλληλες κοινωνίες»: Ένας αμφιλεγόμενος νόμος, τον οποίο το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έκρινε ως μεροληπτικό, απαγορεύει την οικογενειακή επανένωση για πρόσφυγες που ζουν σε περιοχές όπου πάνω από οι μισοί κάτοικοι είναι «μη-Δυτικής» καταγωγής. Ο ίδιος νόμος επιτρέπει στο κράτος να πωλεί ή να κατεδαφίζει πολυκατοικίες σε αυτές τις περιοχές, εάν υπάρχουν υψηλά ποσοστά εγκληματικότητας ή ανεργίας.
Στο στόχαστρο η ΕΣΔΑ
Το βρετανικό υπουργείο εσωτερικών εξετάζει επισταμένως τη λειτουργία του Άρθρου 8 της ΕΣΔΑ που αφορά το δικαίωμα στην οικογενειακή ζωή. Το άρθρο αυτό κατηγορείται ότι επιτρέπει σε δικαστές να μπλοκάρουν την απέλαση αλλοδαπών εγκληματιών.
Οι μεταρρυθμίσεις της Μαχμούντ πιθανότατα θα περιλαμβάνουν μέτρα για τον περιορισμό της χρήσης του άρθρου 8 από παράνομους μετανάστες. Η ίδια η υπουργός έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι οι Βρετανοί δικαστές έχουν υιοθετήσει μια «μαξιμαλιστική» προσέγγιση στην ερμηνεία της ΕΣΔΑ.
Η Μαχμούντ έχει ήδη ξεκινήσει προσπάθειες για τη μεταρρύθμιση της ΕΣΔΑ σε ευρωπαϊκό επίπεδο και έχει δηλώσει πρόθυμη να προσπαθήσει να αλλάξει και άλλες διεθνείς συμβάσεις που δεσμεύουν τη Βρετανία, συμπεριλαμβανομένης της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τους πρόσφυγες.
Πολιτικό ρίσκο και οι αριθμοί των απελάσεων
Οι κίνησης αυτές ενέχουν σοβαρό πολιτικό ρίσκο, καθώς απειλούν να ανοίξουν ρήγμα με την αριστερή πτέρυγα του Εργατικού Κόμματος. Οι εντάσεις έρχονται σε μια στιγμή που φέρονται να υπάρχουν κινήσεις για την αμφισβήτηση της ηγεσίας του Κιρ Στάρμερ.
Ταυτόχρονα, οι Εργατικοί βρίσκονται πίσω από το κόμμα Reform του Νάιτζελ Φάρατζ στις δημοσκοπήσεις, το οποίο (όπως και οι Συντηρητικοί) έχει υποσχεθεί την πλήρη αποχώρηση από την ΕΣΔΑ, εν μέσω της συνεχιζόμενης κρίσης με τις βάρκες στη Μάγχη.
Οι ανακοινώσεις της Δευτέρας έρχονται καθώς το υπουργείο εσωτερικών δημοσίευσε την Πέμπτη νέα στοιχεία, σύμφωνα με τα οποία οι Εργατικοί πλησιάζουν το ορόσημο των 50.000 απελάσεων από τότε που κέρδισαν τις εκλογές τον Ιούλιο του 2024.
Συγκεκριμένα, από την 1η Ιουλίου 2024 έως τις 31 Οκτωβρίου 2025:
Σύνολο: 48.560 άτομα (απορριφθέντες αιτούντες άσυλο, αλλοδαποί εγκληματίες και άλλοι παραβάτες μετανάστευσης) έχουν απελαθεί.
Εθελούσιες επιστροφές: 36.031 ήταν οι εθελούσιες επιστροφές (μέσω προγράμματος που παρέχει οικονομική στήριξη έως 3.000 λίρες).
Αναγκαστικές επιστροφές: 12.529 ήταν οι αναγκαστικές επιστροφές.
Σχετιζόμενες με λασυλο: 14.408 από το σύνολο αφορούσαν επιστροφές σχετιζόμενες με το άσυλο.
Πτήσεις: Η κυβέρνηση πραγματοποίησε 66 πτήσεις τσάρτερ για απελάσεις σε χώρες της Αφρικής, της Ασίας, της Ευρώπης και της Νότιας Αμερικής.
Η Υπουργός Εσωτερικών δήλωσε: «Σχεδόν 50.000 παράνομοι μετανάστες έχουν απομακρυνθεί ή απελαθεί από τις εκλογές. Έχουμε ενισχύσει την επιβολή, απελάσαμε αλλοδαπούς εγκληματίες από τους δρόμους μας και εξοικονομήσαμε εκατομμύρια για τους φορολογούμενους. Δεσμεύομαι σήμερα να κλιμακώσω την απομάκρυνση και τις απελάσεις παράνομων μεταναστών και να κάνω ό,τι χρειαστεί για να ασφαλίσουμε τα σύνορά μας».
