Μια περίεργη διάσταση στον τρόπο που διαμορφώνεται η κοινή γνώμη για την ασφάλεια των πόλεων φέρνει στο φως νέα ανάλυση ειδικών από το King’s College του Λονδίνου (KCL).
Σύμφωνα με τα ευρήματα, που δημοσίευσε η εφημερίδα Standard, παρατηρείται κατακόρυφη αύξηση των αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που περιγράφουν το Λονδίνο ως «επικίνδυνο», δημιουργώντας ένα αφήγημα ανομίας που έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την πραγματική μείωση των βίαιων εγκλημάτων.
«Το ζήτημα δεν είναι αν το Λονδίνο είναι ασφαλές ή όχι. Το ζήτημα είναι πώς σχηματίζονται, διαδίδονται και τελικά διαμορφώνουν την αντίληψη του κοινού οι διαδικτυακές αφηγήσεις», τονίζει ο Dr Mark J. Hill, λέκτορας στο KCL.
Ο ρόλος των «ύποπτων» λογαριασμών και η έκρηξη στο Reddit
Η ανάλυση του Dr Hill εστιάζει σε πλατφόρμες όπως το Reddit, το Nextdoor.com και το Instagram, όπου οι προειδοποιήσεις για μια πόλη «άνομη» και «επικίνδυνη» πληθαίνουν. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι μεγάλος αριθμός αυτών των αναρτήσεων προέρχεται από νέους λογαριασμούς, οι οποίοι χρησιμοποιούν φωτογραφίες προφίλ που φαίνεται να έχουν δημιουργηθεί από τεχνητή νοημοσύνη και δημοσιεύουν αποκλειστικά τέτοιου είδους περιεχόμενο.
Τα στατιστικά στοιχεία είναι αποκαλυπτικά: Στο Reddit, οι αναρτήσεις που τροφοδοτούν αυτό το αφήγημα εκτινάχθηκαν από μόλις 874 το 2008 σε 258.444 το 2024.
Ο Dr Hill επισημαίνει ότι ο ρυθμός αύξησης αυτών των δημοσιεύσεων ξεπερνά κατά πολύ τη γενική αύξηση της δραστηριότητας στην πλατφόρμα, αποδεικνύοντας πως δεν πρόκειται απλώς για αποτέλεσμα της μεγαλύτερης επισκεψιμότητας.
Επιπλέον, οι «ύποπτοι» λογαριασμοί που προωθούν αυτό το αφήγημα διπλασιάστηκαν περίπου τα τελευταία δύο χρόνια, φτάνοντας τις 15.000 πέρυσι, ενώ στις αρχές της δεκαετίας του 2010 μετριούνταν σε εκατοντάδες.
Η πραγματικότητα των αριθμών: Λιγότερη βία, περισσότερες κλοπές
Ενώ το διαδίκτυο «βράζει» από καταγγελίες, τα επίσημα στοιχεία σκιαγραφούν μια διαφορετική πραγματικότητα. Η βίαιη εγκληματικότητα μειώθηκε και στους 32 δήμους του Λονδίνου το δωδεκάμηνο που έληξε τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με το Γραφείο Αστυνόμευσης και Εγκλήματος του Δημάρχου.
Παράλληλα, τα στοιχεία του NHS δείχνουν μείωση στις εισαγωγές στα νοσοκομεία για τραύματα από μαχαίρι, ενώ οι ανθρωποκτονίες έφτασαν στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών, με 93 θύματα στους 12 μήνες έως τον Οκτώβριο του 2025.
Ωστόσο, υπάρχει μια πτυχή που ενισχύει την αίσθηση ανασφάλειας: το Λονδίνο παραμένει η «πρωτεύουσα» της κλοπής κινητών τηλεφώνων στην Ευρώπη. Το 2024 εκλάπησαν 116.000 συσκευές, αριθμός που αντιστοιχεί σε μία κλοπή κάθε τεσσεράμισι λεπτά.
Πολιτική εργαλειοποίηση και αλγόριθμοι
Το αφήγημα της «επικίνδυνης πόλης» δεν μένει μόνο στο διαδίκτυο αλλά υιοθετείται και από πολιτικά πρόσωπα. Ο Ντόναλντ Τραμπ, κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο Ηνωμένο Βασίλειο τον περασμένο Σεπτέμβριο, δήλωσε ότι η εγκληματικότητα στο Λονδίνο είναι «στα ύψη», ενώ ο Νάιτζελ Φάρατζ, ηγέτης του Reform UK, είπε σε δημοσιογράφο: «Σε προκαλώ να περπατήσεις στο West End μετά τις 9 το βράδυ φορώντας κοσμήματα. Δεν θα το έκανες».
Σύμφωνα με τον Dr Hill, αν και δεν υπάρχουν αποδείξεις για συντονισμένη δράση από συγκεκριμένες πολιτικές ομάδες πίσω από τους ύποπτους λογαριασμούς, η ρητορική αυτή συχνά αντηχεί απόψεις της ακροδεξιάς.
Το πρόβλημα επιδεινώνεται από τη μείωση των ομάδων ελέγχου περιεχομένου σε πλατφόρμες όπως η Meta και το X, αφήνοντας το πεδίο ελεύθερο στην κοινότητα.
«Το συναισθηματικά φορτισμένο περιεχόμενο, και δη το αρνητικό, εξαπλώνεται ταχύτερα», εξηγεί ο ερευνητής. «Μόλις εδραιωθεί αυτή η αντίληψη, οι απλοί χρήστες την αναπαράγουν χωρίς να αντιλαμβάνονται ότι συμμετέχουν σε έναν φαύλο κύκλο παραπληροφόρησης».
