Σε τεντωμένο σχοινί εξακολουθούν να βρίσκονται οι σχέσεις μεταξύ της βρετανικής κυβέρνησης και του Βρετανικού Ιατρικού Συλλόγου (BMA), με αιχμή του δόρατος τις μισθολογικές απολαβές των ειδικευόμενων γιατρών (resident doctors).
Ενώ η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι έχει προχωρήσει σε γενναίες αυξήσεις, το συνδικάτο των γιατρών αντιτείνει ότι ο πληθωρισμός έχει διαβρώσει το εισόδημά τους από το 2008, ζητώντας «αποκατάσταση» των μισθών.
Η πραγματικότητα για το «28,9%»
Ένα από τα βασικά σημεία της διαμάχης είναι ο ισχυρισμός ότι οι γιατροί έλαβαν αύξηση της τάξης του 28,9% σε βάθος τριετίας. Το ποσοστό αυτό είναι ακριβές ως προς το χρηματικό ποσό που έλαβαν κατά μέσο όρο, αλλά χρειάζεται διευκρίνιση.
Το 28,9% προκύπτει αθροιστικά από τα εξής επιμέρους ποσοστά (χωρίς προσαρμογή στον πληθωρισμό):
- 8,8% μέση αύξηση για το 2023/24.
- 4,05% επιπλέον αύξηση για το ίδιο έτος (συμφωνήθηκε με την κυβέρνηση των Εργατικών).
- 8% μέση αύξηση για το 2024/25.
- 5,4% μέση αύξηση για το 2025/26.
Ωστόσο, υπάρχει πολιτική αντιπαράθεση για το ποιος «πιστώνεται» αυτή την αύξηση. Παρόλο που ο νυν υπουργός υγείας, Γουές Στρίτινγκ, ισχυρίζεται ότι η κυβέρνησή του «παρέδωσε» αυτές τις αυξήσεις, το αρχικό 8,8% είχε ήδη δοθεί από την κυβέρνηση των Συντηρητικών του Ρίσι Σούνακ τον Ιούλιο του 2023.
Πόσα κερδίζουν πραγματικά οι ειδικευόμενοι;
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Αυγούστου 2025, στο Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS) της Αγγλίας εργάζονται 80.734 ειδικευόμενοι γιατροί. Οι απολαβές τους ποικίλλουν ανάλογα με την εμπειρία και τον βαθμό τους.
Για μια εβδομάδα εργασίας 40 ωρών, ο βασικός μισθός κυμαίνεται μεταξύ:
- £38.831 (κατώτατο όριο) έως
- £73.992 (ανώτατο όριο).
Η κυβέρνηση εκτιμά ότι με τη νέα συμφωνία, ο μέσος βασικός μισθός πλήρους απασχόλησης θα φτάσει τις £54.300 το 2025-26. Σημειώνεται ότι στην πράξη, οι γιατροί κερδίζουν συνήθως 25% έως 33% παραπάνω από τον βασικό τους μισθό λόγω υπερωριών και εργασίας σε μη κοινωνικές ώρες (βάρδιες, νύχτες, αργίες).
Η κατηγορία των Specialty Registrar (ειδικευόμενοι σε προχωρημένο στάδιο) αποτελεί τη μεγαλύτερη ομάδα, γεγονός που εξηγεί γιατί ο μέσος μισθός τείνει προς τα υψηλότερα κλιμάκια.
Ο ισχυρισμός για τις «17 λίρες την ώρα»
Ο BMA έχει κυκλοφορήσει καμπάνιες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης υποστηρίζοντας ότι οι γιατροί αμείβονται με μόλις £17/ώρα. Ο ισχυρισμός αυτός, αν και βασίζεται σε πραγματικά δεδομένα, αφορά συγκεκριμένη περίπτωση:
Αναφέρεται μόνο στον βασικό μισθό.
Αφορά μόνο τους πρωτοετείς γιατρούς (FY1), οι οποίοι αποτελούν το 11% του συνόλου.
Βασίζεται σε παλαιότερα δεδομένα (πλέον το χαμηλότερο ωρομίσθιο είναι £18,62).
Εκπρόσωπος του BMA υπεραμύνθηκε του ισχυρισμού, τονίζοντας ότι πρόκειται για δίκαιη σύγκριση με άλλες θέσεις εργασίας 40 ωρών και πως ο βασικός μισθός δεν πρέπει να συγχέεται με τις πρόσθετες αμοιβές για υπερωρίες.
Το αγκάθι των θέσεων ειδίκευσης
Πέρα από τους μισθούς, μείζον θέμα αποτελεί η έλλειψη θέσεων ειδίκευσης. Οι ειδικευόμενοι πρέπει να ανταγωνιστούν σκληρά για περιορισμένες θέσεις, με την αναλογία υποψηφίων προς θέσεις να ξεπερνά συχνά το 12 προς 1.
Η κυβέρνηση πρότεινε την αύξηση των θέσεων κατά 4.000 σε βάθος τριετίας, πρόταση που όμως απορρίφθηκε από τα μέλη του BMA σε ενδεικτική ψηφοφορία.
Η σύγκριση με το εξωτερικό
Σύμφωνα με έρευνα του μισθολογικού οργάνου (DDRB), οι μισθολογικές διαφορές με άλλες δημοφιλείς χώρες έχουν ως εξής:
Αυστραλία: Οι γιατροί αμείβονται από 23% έως 48% περισσότερο σε σχέση με την Αγγλία.
Νέα Ζηλανδία: Οι μισθοί στην Αγγλία είναι συχνά υψηλότεροι (έως και 26%), ενώ και οι συνταξιοδοτικές εισφορές στη Νέα Ζηλανδία είναι χαμηλότερες.
Καναδάς: Οι αποδοχές είναι υψηλότερες, αλλά τα δεδομένα δεν επιτρέπουν άμεση σύγκριση για τους ειδικευόμενους συγκεκριμένα.
Ιρλανδία: Οι βασικοί μισθοί κυμαίνονται σε παρόμοια επίπεδα με το Ηνωμένο Βασίλειο.
Ο BMA παραδέχτηκε πρόσφατα ότι εκπρόσωπός του έκανε λάθος όταν δήλωσε τηλεοπτικά ότι οι γιατροί στην Αγγλία πληρώνονται «το μισό ή το ένα τρίτο» σε σχέση με το εξωτερικό, διευκρινίζοντας ότι η σωστή διατύπωση είναι πως στην Αυστραλία θα αμείβονταν κατά το ένα τρίτο περισσότερο.
NHS: Ξεκινάει την Τετάρτη η πενθήμερη απεργία των ειδικευόμενων γιατρών
Οι νέες κινητοποιήσεις θα διαρκέσουν έως τις 22 Δεκεμβρίου.
