Στην επίσημη έναρξη της Συνόδου Αρχηγών Κυβερνήσεων της Κοινοπολιτείας στην Αντίγκουα θα παραστεί ο Βρετανός πρωθυπουργός μαζί με τον βασιλιά, ξεκινώντας επαφές με τους ομολόγους του ώστε το Ηνωμένο Βασίλειο να ζητήσει επίσημα συγγνώμη για το δουλεμπόριο εντός του επόμενου έτους.
Στο πλαίσιο των συζητήσεων, η Downing Street ανακοίνωσε ότι ο Άντι Μπέρναμ θα παρουσιάσει τα σχέδιά του για μια λεγόμενη «επανεκκίνηση χρέους», με στόχο τη στήριξη των χωρών της Κοινοπολιτείας που βρίσκονται αντιμέτωπες με το αυξανόμενο κόστος αποπληρωμής των τόκων για τα χρέη τους.
Το ζήτημα των επανορθώσεων, δηλαδή της αποζημίωσης όσων υπήρξαν θύματα της δουλείας, κυριάρχησε στον δημόσιο διάλογο κατά την προετοιμασία της φετινής συνόδου, στην οποία συμμετέχουν εκπρόσωποι από 56 χώρες της Κοινοπολιτείας.
«Η Βρετανία φέρνει μια νέα προσέγγιση σε αυτή τη συνάντηση», δήλωσε ο πρωθυπουργός, σε μια έμμεση παραδοχή ότι η προηγούμενη σύνοδος της Κοινοπολιτείας, στο νησί Σαμόα του Ειρηνικού πριν από δύο χρόνια, δεν εξελίχθηκε καλά από τη σκοπιά του Ηνωμένου Βασιλείου.
Ο προηγούμενος πρωθυπουργός, Κιρ Στάρμερ, είχε δηλώσει πριν από εκείνη τη συνάντηση ότι οι επανορθώσεις δεν βρίσκονταν στην ημερήσια διάταξη, ωστόσο άλλοι ηγέτες είχαν επιμείνει ότι έπρεπε να συμπεριληφθούν.
Αυτή τη φορά, ο νέος πρωθυπουργός επιδίωξε να προλάβει τη συζήτηση και φάνηκε να απαντά άμεσα στην οργή ορισμένων ηγετών της Κοινοπολιτείας μετά την τελευταία σύνοδο. «Για χρόνια, τα μέλη της Κοινοπολιτείας που επλήγησαν από το δουλεμπόριο ζητούσαν μια ειλικρινή συζήτηση για την κληρονομιά της δουλείας. Κρύβοντας το κεφάλι μας στην άμμο, βλάψαμε την ικανότητα της Κοινοπολιτείας να λειτουργήσει», υποστήριξε ο Μπέρναμ σε άρθρο του στην εφημερίδα The Guardian.
Ο Άντι Μπέρναμ, μαζί με τον υπουργό εξωτερικών, Εντ Μίλιμπαντ, και τον πρώην πρωθυπουργό, Γκόρντον Μπράουν, ξεκινούν επαφές οι οποίες, όπως ελπίζουν, θα βοηθήσουν στην αποτοξίνωση της συζήτησης γύρω από τις επανορθώσεις. Ενώ επιμένουν ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν πρόκειται να καταβάλει αποζημιώσεις, αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο η χώρα να ζητήσει επίσημα συγγνώμη για το δουλεμπόριο για πρώτη φορά το επόμενο έτος, όταν το Ηνωμένο Βασίλειο θα έχει την εκ περιτροπής προεδρία της ομάδας χωρών της G20.
«Μια επίσημη συγγνώμη είναι κάτι στο οποίο η βρετανική κυβέρνηση είναι ανοιχτή», ανέφερε ο Μίλιμπαντ σε βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο ίδιος σημείωσε ότι αυτό θα αποτελούσε ένα «σημαντικό βήμα», αλλά πρόσθεσε: «Δεν πιστεύουμε ότι οι οικονομικές επανορθώσεις είναι η σωστή ή εφικτή απάντηση στη διατλαντική δουλεία. Δεν θεωρούμε ότι η σωστή απάντηση είναι να ζητήσουμε από τους Βρετανούς φορολογούμενους σήμερα να προχωρήσουν σε οικονομικές πληρωμές για αυτές τις ιστορικές πράξεις».
Η αντίδραση των Συντηρητικών και οι νέες ομάδες εργασίας
Από την πλευρά της, η ηγέτιδα των Συντηρητικών, Κέμι Μπάντενοχ, κάλεσε τον πρωθυπουργό να μην ζητήσει συγγνώμη για τη δουλεία, υποστηρίζοντας ότι κάτι τέτοιο θα έδινε στις χώρες πάτημα για να απαιτήσουν αποζημιώσεις από το Ηνωμένο Βασίλειο. «Δεν νομίζω ότι πρέπει να δίνουμε χρήματα για να αποζημιώσουμε ανθρώπους για το δουλεμπόριο, και δεν νομίζω ότι ο Άντι Μπέρναμ χρειάζεται να ζητήσει συγγνώμη, επειδή αυτό αποτελεί μοχλό για να ανοίξει η πόρτα σε αιτήματα για μετρητά», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, Βρετανοί αξιωματούχοι εκφράζουν την ελπίδα, και μάλιστα τη βεβαιότητα, ότι η προσέγγιση του πρωθυπουργού και του υπουργού Εξωτερικών θα δημιουργήσει χώρο τις επόμενες δύο ημέρες για μια ευρύτερη συζήτηση με τις υπόλοιπες χώρες της Κοινοπολιτείας.
Το πρωθυπουργικό γραφείο ανακοίνωσε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα ηγηθεί δύο νέων ομάδων εργασίας: η μία θα επικεντρωθεί στα κρίσιμα αποθέματα ορυκτών και στις ευπάθειες των εφοδιαστικών αλυσίδων σε ολόκληρη την ομάδα κρατών, και η άλλη θα έχει ως στόχο την ευρύτερη ενίσχυση του εμπορίου και των επενδύσεων. Και οι δύο ομάδες θα συσταθούν έως το τέλος του έτους και θα παρουσιάσουν τα πορίσματά τους στην επόμενη σύνοδο κορυφής των ηγετών, σύμφωνα με αξιωματούχους.
Οι Βρετανοί διπλωμάτες αντιμετωπίζουν την Κοινοπολιτεία ως ένα χρήσιμο φόρουμ για συνομιλίες με τις αναπτυσσόμενες χώρες και, κυρίως, ως έναν θεσμό στον οποίο δεν εμπλέκονται η Κίνα, η Αμερική ή η Ρωσία.
