Οι κάτοικοι ενός μικρού χωριού στο Οξφορντσάιρ προσέρχονται σήμερα στις κάλπες για ένα δημοψήφισμα που, αν και δεν έχει καμία νομική ισχύ, αποτελεί μια συμβολική διαμαρτυρία απέναντι στα κυβερνητικά σχέδια να μετατραπεί κοντινή στρατιωτική εγκατάσταση σε χώρο φιλοξενίας 1.256 αιτούντων άσυλο.
Το Πίντινγκτον, ένα χωριό περίπου 400 κατοίκων, αποφάσισε τον Ιούλιο να οργανώσει το δημοψήφισμα, λίγες εβδομάδες αφότου η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει εγκατάσταση του υπουργείου Άμυνας για τη στέγαση αιτούντων άσυλο.
Το ερώτημα που τίθεται στους κατοίκους είναι το εξής: εάν το χωριό θα πρέπει να παραμείνει τμήμα του Ηνωμένου Βασιλείου.
Στην πράξη, όμως, πίσω από την κάλπη βρίσκεται η έντονη αντίδραση της τοπικής κοινωνίας στα σχέδια της κυβέρνησης και η απαίτηση των κατοίκων να έχουν λόγο σε μια απόφαση που, όπως υποστηρίζουν, θα επηρεάσει την καθημερινότητά τους.
Τα κυβερνητικά σχέδια ανακοινώθηκαν τον Ιούνιο, στο πλαίσιο της ευρύτερης προσπάθειας του υπουργείου εσωτερικών να κλείσει τα ξενοδοχεία που χρησιμοποιούνται για τη φιλοξενία αιτούντων άσυλο.
Η εγκατάσταση MoD Bicester, γνωστή ως «Site A», βρίσκεται ανάμεσα στα χωριά Πίντινγκτον και Άπερ και Λόουερ Άρνκοτ. Σύμφωνα με την πρόταση, θα μπορούσε να μετατραπεί σε βασική δομή φιλοξενίας για έως και 1.256 άνδρες αιτούντες άσυλο.
Δεν είναι, μάλιστα, η πρώτη φορά που η συγκεκριμένη τοποθεσία εξετάζεται για αυτόν τον σκοπό. Το 2005 είχαν παρουσιαστεί αντίστοιχα σχέδια για τη δημιουργία κέντρου φιλοξενίας, τα οποία τελικά εγκαταλείφθηκαν από την τότε κυβέρνηση των Εργατικών.
Η φετινή ανακοίνωση προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, μεταξύ άλλων από το περιφερειακό συμβούλιο και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ενώ πολλοί κάτοικοι δήλωσαν σοκαρισμένοι από την εξέλιξη.
Ο πρόεδρος του Κοινοτικού Συμβουλίου του Πίντινγκτον, Τιμ ΜακΝάλι, έχει εκφράσει φόβους κυρίως για ζητήματα ασφάλειας.
Από την πλευρά του, ο βουλευτής των Φιλελεύθερων Δημοκρατών, Κάλουμ Μίλερ, είχε καταγγείλει ότι τα σχέδια είχαν προχωρήσει «υπό πέπλο μυστικότητας» και ότι η διαδικασία δεν εξασφάλιζε ουσιαστική συμμετοχή των πολιτών, πέρα από έναν περιορισμένο κατάλογο θεσμικών φορέων.
Επί του παρόντος, βρίσκεται σε εξέλιξη δημόσια διαβούλευση για τα σχέδια, η οποία ολοκληρώνεται τα μεσάνυχτα της 17ης Σεπτεμβρίου.
«Δεν θα νιώθουμε ασφαλείς στους δρόμους μας»
Η αντίδραση των κατοίκων έχει γίνει ιδιαίτερα έντονη τις τελευταίες ημέρες.
Τη Δευτέρα, περίπου 20 γυναίκες συγκεντρώθηκαν στο χωριό και συναντήθηκαν με τον σκιώδη υπουργό εσωτερικών των Συντηρητικών, Κρις Φιλπ, τη σκιώδη υπουργό για τις γυναίκες και την ισότητα, Τζόι Μόρισι, καθώς και τις βουλευτές του Reform UK, Σάρα Πότσιν και Σουέλα Μπρέιβερμαν.
Οι Πότσιν και Μπρέιβερμαν ήταν μεταξύ των βουλευτών που απάντησαν σε ανοιχτή επιστολή που συνέταξε ομάδα γυναικών του Πίντινγκτον και απευθυνόταν σε όλες τις γυναίκες βουλευτές.
Στην επιστολή, την οποία υπέγραψαν 133 γυναίκες, οι κάτοικοι κάνουν λόγο για μια «κρίση» και υποστηρίζουν ότι απειλούνται η «ασφάλεια, η προστασία και οι ελευθερίες» τους.
«Η ζωή όπως την ξέρουμε θα καταστραφεί», αναφέρουν χαρακτηριστικά. «Δεν θα νιώθουμε ασφαλείς να περπατάμε στους δρόμους μας. Ζούμε ήδη με φόβο».
Οι ανησυχίες αυτές, ωστόσο, έχουν προκαλέσει και αντιδράσεις, καθώς οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν επικρίνει την αντιμετώπιση των αιτούντων άσυλο και τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζεται το ζήτημα από ορισμένους κατοίκους.
Τι λέει η κυβέρνηση
Το βρετανικό υπουργείο εσωτερικών υπερασπίζεται την πολιτική του, υποστηρίζοντας ότι στόχος είναι να κλείσουν όλα τα ξενοδοχεία που χρησιμοποιούνται σήμερα για τη φιλοξενία αιτούντων άσυλο και να μειωθεί το κόστος για τους φορολογούμενους.
Η κυβέρνηση δήλωσε έχει εξοικονομήσει περισσότερα από 1 δισ. λίρες από το κόστος στήριξης των αιτούντων άσυλο από τις εκλογές και εργάζεται ώστε η φιλοξενία τους να κατανέμεται «δίκαια» σε ολόκληρη τη χώρα.
Υποστηρίζει επίσης ότι οι πρώην στρατιωτικές εγκαταστάσεις είναι σχεδιασμένες ως αυτοτελείς χώροι, ώστε να περιορίζεται η επίδρασή τους στις τοπικές κοινωνίες.
«Στο πλαίσιο της διαδικασίας, συνεργαζόμαστε με τις τοπικές αρχές και τις αστυνομικές δυνάμεις, ώστε να διασφαλίσουμε την ασφάλεια στην ευρύτερη περιοχή», αναφέρει εκπρόσωπος του υπουργείου.
Ένα δημοψήφισμα χωρίς νομική ισχύ
Παρά τον συμβολικό χαρακτήρα της σημερινής ψηφοφορίας, το αποτέλεσμα δεν μπορεί να αλλάξει το καθεστώς του χωριού.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο δεν υπάρχει νομικός μηχανισμός που να επιτρέπει σε ένα χωριό, μια πόλη ή μια περιοχή να κηρύξει μονομερώς την ανεξαρτησία της από το Ηνωμένο Βασίλειο. Ως εκ τούτου, το δημοψήφισμα του Πίντινγκτον δεν μπορεί να έχει συνέπειες.
Οι διοργανωτές, άλλωστε, το γνωρίζουν. Στόχος τους, όπως έχει εξηγήσει ο ΜακΝάλι, είναι να ακουστεί η φωνή των κατοίκων.
Έτσι, η σημερινή κάλπη αποτελεί περισσότερο πολιτικό μήνυμα διαμαρτυρίας παρά διαδικασία που μπορεί να ανατρέψει τα κυβερνητικά σχέδια.
